Gevoelig voor prikkels
- Veel last van geluid, drukte, licht of beweging.
- Aanraking, knuffelen, kleding of vieze materialen vermijden.
- Onzeker of angstig bij klimmen, schommelen, stoeien of traplopen.
Specialisme
Prikkelverwerkingsstoornis
Sommige kinderen reageren heel sterk op geluid, aanraking, beweging of drukte. Andere kinderen zoeken juist veel prikkels op of lijken prikkels minder goed op te merken. Op deze pagina leest u wat prikkelverwerking betekent en hoe kinderfysiotherapie kan helpen.
Wat is prikkelverwerking?
Prikkelverwerking gaat over hoe het lichaam informatie uit de zintuigen ontvangt en gebruikt. Denk aan horen, zien, voelen, ruiken en proeven, maar ook aan balans, beweging en lichaamsgevoel.
Bij prikkelverwerkingsproblemen werken deze zintuiglijke prikkels minder goed samen. Een kind kan informatie sterker, minder sterk of rommeliger binnenkrijgen. Daardoor kan gedrag ontstaan dat voor de omgeving lastig te begrijpen is, terwijl het kind vooral anders op prikkels reageert.
Welke signalen kunnen opvallen?
Prikkelverwerkingsproblemen kunnen per kind heel verschillend zichtbaar zijn. Sommige kinderen vermijden prikkels, andere kinderen zoeken juist veel prikkels op.
Prikkels juist zoeken
- Veel bewegen, stoeien, springen of botsen.
- Graag spelen met zand, water, klei of verf.
- Weinig gevaar zien of steeds nieuwe beweging opzoeken.
In dagelijks gedrag
- Moeite met stilzitten, aandacht richten of schakelen.
- Snel afgeleid zijn of juist traag reageren.
- Onhandigheid, struikelen of vaak iets omstoten.
Overprikkeling en onderprikkeling
Bij overprikkeling komen prikkels snel of sterk binnen. Een kind kan geluiden, aanraking, beweging of drukte dan als te veel ervaren. Dat kan leiden tot vermijden, spanning, boosheid, verdriet of vermoeidheid.
Bij onderprikkeling komen prikkels juist minder duidelijk binnen. Een kind zoekt dan vaak extra beweging, druk of tastprikkels op om het lichaam beter te voelen. Sommige kinderen laten kenmerken van beide zien, afhankelijk van de situatie en het moment van de dag.
Wat kunt u thuis doen?
Kijk vooral wanneer gedrag ontstaat: bij drukte, geluid, kleding, aanraking, eten, bewegen of overgang tussen activiteiten. Een duidelijk dagritme, voorspelbaarheid en korte pauzes kunnen helpen.
Bij kinderen die veel prikkels zoeken, kan gecontroleerd bewegen helpen, zoals springen, duwen, trekken, klimmen of zwaar werk in spelvorm. Bij kinderen die snel overprikkeld raken, helpt het vaak om prikkels rustig op te bouwen en keuzes overzichtelijk te houden.
Hoe helpt kinderfysiotherapie?
De kinderfysiotherapeut kijkt samen met ouders naar de hulpvraag en naar wat in het dagelijks leven opvalt. We onderzoeken spelenderwijs balans, lichaamsgevoel, motoriek, prikkelreacties en de manier waarop uw kind spanning of beweging reguleert.
- We brengen in kaart welke prikkels uw kind vermijdt of juist opzoekt.
- We oefenen met kindvriendelijke materialen, balans, lichaamsbesef en bewegingsspel.
- We geven praktische adviezen en strategieen voor thuis, school of opvang.
Het doel is dat uw kind prikkels beter leert herkennen en ermee leert omgaan, zodat bewegen, spelen en meedoen rustiger en voorspelbaarder wordt.
Bronnen
Twijfelt u?
Wij kijken graag mee
Herkent u signalen van overprikkeling, onderprikkeling, balansproblemen of moeite met lichaamsgevoel? We bespreken graag welke begeleiding passend is.